Policies, Use, and Training for the Integration of Generative Artificial Intelligence
Documentary Analysis of Spanish Public Universities
DOI:
https://doi.org/10.25749/sis.44988Keywords:
artificial intelligence, generative artificial intelligence, public universities, content analysisAbstract
This research examines the institutional response of three Spanish public universities (University Jaume I, University of València, and University of Lleida) to the emergence of Generative Artificial Intelligence (GenAI). Drawing on a qualitative analysis of 26 institutional documents processed with ATLAS.ti, the study evaluates the regulatory frameworks and guidelines developed to govern its expansion within higher education. The findings reveal a significant reliance on European directives alongside still incipient internal regulations. The current institutional stance is predominantly preventive, emphasizing academic integrity, transparency, and best practices. Although the promotion of critical pedagogical uses and ethical literacy is evident, these institutions remain in a transitional phase toward more robust policy. Key challenges persist, notably the limited inclusion of technical staff in policy-making and the absence of standardized protocols to ensure long-term institutional sustainability.
Downloads
References
ADIA. (2025, Noviembre 3). Intel·ligència artificial (IA) aplicada a la docència a la UdL. Universidad de Lleida. https://adia.udl.cat/ca/
ALLEA. (2023). Código europeo de conducta para la integridad en la investigación. Edición revisada 2023. All European Academies. https://doi.org/10.26356/ECOC-Spanish
AlumniSAUJI. (2025, Septiembre 10). Introducció a les intel·ligències artificials generatives. Gemini, ChatGPT i altres. Universidad Jaume I. https://www.uji.es/serveis/alumnisauji/base/formacio/formacio-alumni/reservori2526/microcursos/IAgeneratives/
Beneite-Martí, J. (2023, Junio 28). Ética de la Inteligencia artificial aplicada a la educación. SFPIE, Universidad de València [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=k_8C830tFss
Biblioguies UV (2025, Noviembre). Inteligencia Artificial. Universidad de València. https://uv-es.libguides.com/IA
Biblioteca i Documentació. (2025). Ús de la IA. Universidad de Lleida. https://biblioguies.udl.cat/treballs-ade/ia
Cano-Orón, L. & López-Meri, A. (2024). Introducción al uso de la IA en periodismo. Guía de referencias y modos de uso. Universidad de València. https://doi.org/10.7203/PUV-OA-696-9
Cardona, S. (2024, Diciembre 10). Implicaciones Éticas de la Inteligencia Artificial en el Ámbito Educativo Universitario. Ciclo de Conferencias "Ética para el desarrollo social, profesional y científico". Universidad de València. https://media.uv.es/video/675845203f3220adfc277485
CENT. (2025a, Enero 7). Recomanacions sobre l’ús de la IA generativa per a l’estudiantat. Universidad Jaume I. https://cent.uji.es/pub/ia-estudiantat/
CENT. (2025b, Septiembre 1). Observacions sobre l’impacte dels serveis de detecció de plagi en les universitats. Universidad Jaume I. https://cent.uji.es/pub/serveis-deteccio-plagi/
CENT. (2025c, Noviembre 5). Recomanacions sobre l’ús de la IA generativa en la docència i l’avaluació. Universidad Jaume I. https://cent.uji.es/pub/ia-docencia/
CENT (2025d, Noviembre 7). Seminario IA y universidad: siete miradas para transformar la universidad. Universidad Jaume I. https://cent.uji.es/pub/seminario-ia-linda-castaneda/
Chan, C. K. Y. & Tsi, L. H. Y. (2024). Will generative AI replace teachers in higher education? A study of teacher and student perceptions. Studies in Educational Evaluation, 83, 101395. https://doi.org/10.1016/j.stueduc.2024.101395
Comisión Europea. (2019, April 8th). Directrices éticas para una IA fiable. https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/library/ethics-guidelines-trustworthy-ai
Comisión Europea. (2020, February 20th). LIBRO BLANCO sobre la inteligencia artificial - un enfoque europeo orientado a la excelencia y la confianza. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/ES/ALL/?uri=CELEX:52020DC0065
Comisión Europea. (2022). Directrices éticas sobre el uso de la Inteligencia Artificial (IA) y los datos en la educación y formación para los educadores. https://op.europa.eu/publication-detail/-/publication/d81a0d54-5348-11ed-92ed-01aa75ed71a1
Comisión Europea. (2025). El Código de buenas prácticas de IA de uso general. https://digital-strategy.ec.europa.eu/es/policies/contents-code-gpai
Consell de Direcció. (2024). Directrius de la Universitat Jaume I sobre l’ús ètic i responsable de la Intel·ligència artificial generativa (IAG) en l’àmbit acadèmic. Universidad Jaume I. https://ujiapps.uji.es/ade/rest/storage/PQ78IBHSNLDOTJULUG57UHUIE8UQLUKB
Cosgrove, J. & Cachia, R. (2025). DigComp 3.0: European Digital Competence Framework - Fifth Edition. Publications Office of the European Union. https://data.europa.eu/doi/10.2760/0001149
Cotino, L. (2024, junio). Guía práctica ¿Cómo abrir los algoritmos públicos? (Versión 1.0). Universidad de València. https://www.uv.es/cotino/publicaciones/Versioncotinoimagenes.pdf
Elken, M. (2024). Collaborative design of governance instruments in higher education. Studies in Higher Education, 49(6), 1095-1106. https://doi.org/10.1080/03075079.2023.2258905
Equip ICE. (2025a). Guia: Explorant la Intel·ligència Artificial (IA). Universidad de Lleida. https://doi.org/10.21001/explorant.intelligencia.artificial.2025
Equip ICE. (2025b). Explorem la Intel·ligència Artificial. Universidad de Lleida. https://www.ice.udl.cat/ca/equips/explorem-la-intelligencia-artificial-eia/
Esteve, F., Cela, J. M., & de Benito, B. (2019). DBR: una estrategia metodológica para investigar en tecnología educativa. In M. Gisbert, V. Esteve & J. L. Lázaro (Ed.), ¿Cómo abordar la educación del futuro? Conceptualización, desarrollo y evaluación desde la competencia digital docente (pp. 79-92). Barcelona: Octaedro.
Feenstra, R., & Lancis, J. (2025). Codi de bones pràctiques en investigació i doctorat 2025. Universidad Jaume I. https://ujiapps.uji.es/ade/rest/storage/9J21MZPWJOVFYMWCPXXYHRFFCUZJ0BM5
Flores-Vivar, J. M., & García-Peñalvo, F. J. (2023). Reflections on the ethics, potential, and challenges of artificial intelligence in the framework of quality education (SDG4). Comunicar, 74, 37-47. https://doi.org/10.3916/C74-2023-03
Floridi, L., Cowls, J., Beltrametti, M., Chatila, R., Chazerand, P., Dignum, V., Luetge, C., Madelin, R., Pagallo, U., Rossi, F., Schafer, B., Valcke, P., & Vayena, E. (2018). AI4People—An Ethical Framework for a Good AI Society: Opportunities, Risks, Principles, and Recommendations. Minds & Machines, 28, 689-707. https://doi.org/10.1007/s11023-018-9482-5
García-Peñalvo, F. J., Llorens-Largo, F., & Vidal, J. (2024). The new reality of education in the face of advances in generative artificial intelligence. RIED. Revista Iberoamericana de Educación a Distancia, 27(1), 9-39. https://doi.org/10.5944/ried.27.1.37716
Ghimire, A., & Edwards, J. (2024). From guidelines to governance: A study of AI policies in education. arXiv. https://doi.org/10.48550/arXiv.2403.15601
Gibbs, G. (2012). El análisis de datos cualitativos en investigación cualitativa. Morata.
González Fernández, M. O., Romero-López, M. A., Sgreccia, N. F., & Latorre Medina, M. J. (2025). Marcos normativos para una IA ética y confiable en la educación superior: estado de la cuestión. RIED-Revista Iberoamericana de Educación a Distancia, 28(2), 181-208. https://doi.org/10.5944/ried.28.2.43511
Guía Básica. (2024). ¿Qué es la IA generativa y cómo usarla en educación universitaria? Universidad de València. https://www.uv.es/mkdocs/doc_mk/Pautas_para_un_uso_adecuado_y_etico_de_la_IA_en_la_docencia_universitaria.pdf
Hinojosa, J., Catacora, E., & Mamani, J. E. (2024). Bitácora de Herramientas Digitales. La Inteligencia Artificial en la investigación y las producciones académicas. Científica Digital. https://doi.org/10.37885/978-65-5360-555-8
Holmes, W., Bialik, M., & Fadel, C. (2022). Artificial intelligence in education: Promise and implications for teaching & learning. Center for Curriculum Redesign. https://curriculumredesign.org/our-work/artificial-intelligence-in-education/
Jin, Y., Yan, L., Echeverria, V., Gašević, D., & Martinez-Maldonado, R. (2025). Generative AI in higher education: A global perspective of institutional adoption policies and guidelines. Computers and Education: Artificial Intelligence, 8, 100348. https://doi.org/10.1016/j.caeai.2024.100348
JRC - Joint Research Centre (2024). DigComp 3.0: The European Digital Competence Framework for Citizens. https://joint-research-centre.ec.europa.eu/projects-and-activities/education-and-training/digital-transformation-education/digital-competence-framework-digcomp/digcomp-30_en
Krippendorff, K. (2019). Content analysis. (4th Edition). SAGE Publications, Inc. https://doi.org/10.4135/9781071878781
LABCOM (2025a, Diciembre 15). Generadors de contingut per IA -nivell avançat-. Universidad Jaume I. https://www.uji.es/institucional/estructura/entitats/labcom/base/docenciaiformacio/cursos/IA/ia2/
LABCOM (2025b, Diciembre 15). Generadors de contingut per IA -nivell iniciació-. Universidad Jaume I. https://www.uji.es/institucional/estructura/entitats/labcom/base/docenciaiformacio/cursos/IA/ia1/
Lim, W. M., Gunasekara, A., Pallant, J. L., Pallant, J. I., & Pechenkina, E. (2023). Generative AI and the future of education: Ragnarök or reformation? A paradoxical perspective from management educators. The International Journal of Management Education, 21(2), 100790. https://doi.org/10.1016/j.ijme.2023.100790
Llorens, F., Vidal, J., & García-Peñalvo, F.J. (2023, Diciembre 8). Ya llegó, ya está aquí, y nadie puede esconderse: La inteligencia artificial generative en educación. Aula Magna 2.0 [Blog]. https://cuedespyd.hypotheses.org/14389
Mahmud, M. M., Monib, W. K., Qazi, A., Wong, S. F., Ramachandiran, C. R., & Azizan, S. N. (2025). Developing AI Education Competency Framework: A Systematic Literature Review. Open Praxis, 17(4), 730-748. https://doi.org/10.55982/openpraxis.17.4.1012
McPhee, S. W., & Jerowsky, M. (2025). Beyond technical skills: a pedagogical perspective on fostering critical engagement with generative AI in university classrooms. Frontiers in Education. Sec. Digital Learning Innovations, 10. https://doi.org/10.3389/feduc.2025.1593278
MECE. (2021). Plan nacional de competencias digitales. (España Digital 2025). Ministerio de Economía, Comercio y Empresa. https://portal.mineco.gob.es/recursosarticulo/mineco/ministerio/ficheros/210127_plan_nacional_de_competencias_digitales.pdf
Miao, F., Holmes, W., Huang, R., & Zhang, H. (2021). AI and Education. Guidance for Policy-Makers. UNESCO. https://doi.org/10.54675/PCSP7350
Molina-Carmona, R., & García-Peñalvo, F. J. (2025). Safeguarding Knowledge: Ethical Artificial Intelligence Governance in the University Digital Transformation. In E. Vendrell Vidal, U. R. Cukierman & M. E. Auer (Eds.), Advanced Technologies and the University of the Future. Lecture Notes in Networks and Systems (Vol. 1140, pp. 201-220). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-031-71530-3_14
Oncioiu, I., & Bularca, A. R. (2025). Artificial Intelligence Governance in Higher Education: The Role of Knowledge-Based Strategies in Fostering Legal Awareness and Ethical Artificial Intelligence Literacy. Societies, 15(6), 144. https://doi.org/10.3390/soc15060144
Peláez-Sánchez, I. C., Velarde-Camaqui, D., & Glasserman-Morales, L. D. (2024). The impact of large language models on higher education: exploring the connection between AI and Education 4.0. Frontiers in Education. Sec. Leadership in Education, 9, 1392091. https://doi.org/10.3389/feduc.2024.1392091
Peña-Ortiz, R. (2024, Julio 4). Enseñar y aprender a interactuar inteligentemente con nuestro asistente artificial: ChatGPT, Copilot, Gemini,... Presentación en la Universidad de Verano del Rincón de Ademuz. Universidad de València. https://www.uv.es/catpaisatge/Ense%C3%B1ar_aprender_%20interactuar_inteligentemente_asistente_artificial.pdf
Rectorat. (2025, Marzo 13). Instrucció per a l'ús de la Intel·ligència Artificial Generativa (IAG) a la docència. Universitat de Lleida. https://www.udl.cat/export/sites/universitat-lleida/ca/udl/norma/.galleries/docs/Personal_academic/Instruccio_usos_IAG-2-1.pdf
Roller, M. R., & Lavrakas, P. J. (2015). Applied qualitative research design: A total quality framework approach. The Guilford Press.
SAAD. (2025, Julio n.d.). Activitat docent universitària i TIC. Universidad de Lleida. https://www.saad.udl.cat/ca/noticies/
SCP. (2025, Abril 30). Intel·ligència Artificial [Audio podcast]. Universidad Jaume I. https://www.uji.es/com/investigacio/docs/podcast-comboi-viatge-per-la-ciencia/intelligencia-artificial/transcripcio/
Selwyn, N. (2022). The future of AI and education: Some cautionary notes. European Journal of Education, 57(4), 620-631. https://doi.org/10.1111/ejed.12532
Sullivan, M., Kelly, A., & McLaughlan, P. (2023). ChatGPT in higher education: Considerations for academic integrity and student learning. Journal of Applied Learning and Teaching, 6(1), 31-40. https://ro.ecu.edu.au/cgi/viewcontent.cgi?article=3501&context=ecuworks2022-2026
UFIE. (2025, Julio). La Intel·ligència Artificial (IA) generativa en la docència universitària. Universidad Jaume I. https://www.uji.es/serveis/ufie/base/formapdi/pfp/historicPFP/2025-26/ia25-2/
UNE. (2023). Ingeniería del software. Requisitos y evaluación de la calidad de los productos de software (SQuaRE). Modelo de calidad de datos (UNE-ISO/IEC 25012:2023). https://www.une.org/encuentra-tu-norma/busca-tu-norma/norma?c=N0071618
UNESCO. (2022). Recomendación sobre la ética de la inteligencia artificial. UNESDOC Digital Library.
UNESCO. (2023a). Oportunidades y desafíos de la era de la inteligencia artificial para la educación superior: una introducción para los actores de la educación superior. UNESDOC Digital Library. https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000386670_spa
UNESCO. (2023b). La IA generativa y el futuro de la educación. UNESDOC Digital Library. https://doi.org/10.54675/ACWQ6815
UNESCO. (2024). Guía para el uso de IA generativa en educación e investigación. UNESDOC Digital Library. https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000389227
UNESCO. (2025a). Marco de competencias para docentes en materia de IA. UNESDOC Digital Library. https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000393813
UNESCO. (2025b). Marco de competencias para estudiantes en materia de IA. UNESDOC Digital Library. https://doi.org/10.54675/EKCU4552
Unión Europea / Parlamento Europeo y Consejo (2024). Reglamento (EU) 2024/1689, de 13 de junio de 2024, por el que se establecen normas armonizadas en materia de inteligencia artificial. http://data.europa.eu/eli/reg/2024/1689/oj
Universitat de Lleida. (2025, Diciembre 2). La UdL en xifres. https://www.udl.cat/ca/udl/xifres/#sections-tab-1
Universitat de València. (2025, Diciembre). En xifres. https://www.uv.es/uvweb/gerencia/ca/una-universitat-global/xifres-1285915706894.html
Universitat Jaume I. (2025, Diciembre 12). La Universitat Jaume I en xifres. https://www.uji.es/institucional/uji/presentacio/xifres/
Vicerectorat d'Estratègia Digital i TIC. (2024, Junio n.d.). Regulació en l’ús de la Intel·ligència Artificial (IA). Universitat de Lleida. https://www.udl.cat/ca/organs/vicerectors/vgptgas/estrategiadigital/regulacioia/
Villajos, E., & Soriano, A. (2024, Abril 23). Talleres prácticos para enseñar a usar la inteligencia artificial a los universitarios. Universitat de València. https://www.uv.es/uvweb/unidad-cultura-cientifica-innovacion-catedra-divulgacion-ciencia/es/the-conversation/talleres-practicos-ensenar-usar-inteligencia-artificial-universitarios-1286096356772/GasetaRecerca.html?id=1286377930538
Vivas Urias, M. D., & Ruiz Rosillo, M. A. (Coords.). (2025). Inteligencia artificial generativa. Buenas prácticas docentes en educación superior. Octaedro. https://doi.org/10.36006/09648-1
Weaver, K. D. (2024). The artificial intelligence disclosure (AID) framework: An introduction. College & Research Libraries News, 85(10), 407-411. https://doi.org/10.5860/crln.85.10.407
Wise, B., Emerson, L., Van Luyn, A., Dyson, B., Bjork, C., & Thomas, S. E. (2024). A scholarly dialogue: Writing scholarship, authorship, academic integrity and the challenges of AI. Higher Education Research & Development, 43(3), 578-590. https://doi.org/10.1080/07294360.2023.2280195
Wu, Y., Zhang, L., & Carroll, J. (2024). AI Governance in Higher Education: Case Studies of Guidance at Big Ten Universities. Future Internet 2024, 16(10), 354. https://doi.org/10.3390/fi16100354
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Sisyphus — Journal of Education

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
Copyright (c) belongs to Sisyphus - Journal of Education. However, we encourage issued articles to be published elsewhere, provided that Sisyphus authorization is asked for and that authors integrate our original source citation and a link to our website.
Author Self-Archiving Policy
Author(s) are permitted to self-archive the final published version in institutional or thematic repositories, and in their personal or institutional websites.
DORA Signer
The Instituto de Educação da Universidade de Lisboa, Sisyphus' Publisher, is a San Francisco Declaration on Research Assessment signer.



